Sự ồn ào quanh cái tên Ngân 98 một lần nữa đẩy mạng xã hội vào vòng xoáy khoái trá và kết án. Khi tin cô bị bắt tạm giam vì nghi vấn sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm xuất hiện, không ít người lập tức gắn nhãn “quả báo”, “Chúa phạt”,… và ghép nối với cuộc đôi co bên Nhà thờ Lớn Hà Nội hồi cuối tháng Tám.
Đó là phản xạ quen thuộc của đám đông: dùng một biến cố pháp lý để trút ra phán quyết đạo đức và tôn giáo. Nhưng đức tin Công giáo không vận hành theo tâm lý đám đông. Thiên Chúa lại càng không hành xử như một vị quan toà nhỏ nhen của con người. Nói “Chúa phạt” cho bõ tức lòng mình là cách nói dễ dãi, thậm chí méo mó khuôn mặt của Thiên Chúa.
Nếu xét sự việc ở Nhà thờ Lớn, vấn đề căn cốt không phải “Chúa bị xúc phạm nên ra tay”, mà là chuyện tôn trọng nơi thánh, tôn trọng cộng đoàn và luật lệ trật tự. Luật Giáo hội cấm sử dụng nơi thờ phượng cho những mục đích không phù hợp nếu không có phép; đời thường thì nơi công cộng nào cũng có quy định.
Khi một ê-kíp biến sân nhà thờ thành phông nền, xua khách hành hương để dàn dựng ghi hình, rồi cắt dựng clip theo hướng có lợi cho mình, điều đáng nói là ý thức và thái độ.
Ở đây, người tín hữu có quyền nhắc nhau tôn trọng sự linh thiêng, nhắc xã hội tôn trọng tự do tôn giáo, đồng thời nhắc chính mình phải tỉnh táo trước những thủ thuật gây nhiễu thông tin. Nhưng tất cả những điều đó vẫn khác hẳn với việc gán cho Thiên Chúa động cơ “trả đũa”.
Xem thêm: Ngân 98 Có Thể Đối Mặt Với Hình Phạt Điều 331 Bộ luật Hình sự, Sau Ồn Ào Tại Nhà Thờ Lớn Hà Nội
Đức tin dạy rằng Thiên Chúa là Đấng thương xót. “Anh em hãy có lòng thương xót như Cha anh em là Đấng thương xót” (Lc 6,36). Người phụ nữ ngoại tình trong Tin Mừng không bị Chúa ném đá; Người chỉ mời: “Hãy đi, và đừng phạm tội nữa” (x. Ga 8).
Nếu con người có quyền khoái chí khi người khác vấp ngã, thì đức tin yêu cầu điều ngược lại: buồn vì họ lạc hướng, cầu cho họ biết hoán cải. Khi ta hả hê, ta vô tình biến đức tin thành chiếc búa phán xét. Khi ta nói “Chúa phạt nó”, ta mượn danh Thiên Chúa để hợp thức hoá sự giận dỗi và định kiến của mình. Đó là một cám dỗ rất tinh vi.
Cũng cần phân biệt rõ công lý của pháp luật và cách Thiên Chúa giáo dục lương tâm. Pháp luật vận hành theo điều tra, chứng cứ và chế tài; ai vi phạm thì bị xử lý; ai còn trong quá trình điều tra thì được suy đoán vô tội cho đến khi có bản án có hiệu lực.
Đức tin không phủ nhận công lý pháp luật, trái lại tôn trọng công lý như một phần của ích chung. Nhưng Thiên Chúa không “điều khiển” công an khởi tố hay bắt tạm giam để thay ta trả mối hờn.
Cách Người giáo dục thường là để con người nếm hậu quả tự nhiên của chọn lựa: ai gieo gian dối sẽ đương đầu với đổ vỡ lòng tin; ai đặt lợi nhuận lên trên lương tâm sẽ đứng trước sự thật trần trụi của trách nhiệm; ai chạy theo tương tác bằng mọi giá sẽ sớm muộn đối diện sự mệt mỏi của tâm hồn và sự kháng cự của xã hội. Đó không phải “đòn thù” của Trời, mà là logic đạo đức nằm ngay trong cấu trúc hành vi của ta.
Sự việc Ngân 98, nếu nhìn cho đúng, còn là tấm gương phản chiếu vài vết thương xã hội đương đại. Một là cơn say “biểu diễn” trong không gian linh thiêng: biến đức tin của cộng đoàn thành bối cảnh thị giác để bán hình ảnh cá nhân.
Hai là cám dỗ thao túng dư luận: dựng một mẩu clip, cắt lát một khoảnh khắc, rồi mời đám đông làm thẩm phán. Ba là nền “kinh tế lời hứa” trên mạng: quảng cáo phóng đại, đánh vào nỗi bất an cơ thể, rao bán những liệu trình thần kỳ.
Khi vòng quay ấy rạn nứt, mảnh vỡ không chỉ nằm ở một cá nhân, mà còn ở những người bấm “mua ngay”, ở những kênh truyền thông chạy theo lưu lượng mà lơi tay kiểm chứng, và ở cả những người thích phán xét cho sướng miệng. Bởi vậy, thống hối không phải việc riêng của một người bị bắt; xét mình là việc chung của cả cộng đồng.
Với người Công giáo, có hai bài học thực hành rất cụ thể. Thứ nhất, đừng mượn danh đức tin để kết án. Khi thấy ai vấp ngã, thay vì hô “quả báo”, hãy tập phản xạ cầu nguyện: xin cho họ gặp sự thật, dám nói thật, dám nhận trách nhiệm, và nếu có tội, biết đường làm lại.
Cũng xin cho chính mình bớt hiếu chiến, bớt thích xem người khác là đối tượng để trút giận. Thứ hai, hãy bảo vệ nơi thánh bằng sự hiền hoà nhưng kiên quyết: tôn trọng quy định, giải thích cho người ngoài đạo hiểu vì sao nhà thờ không phải sân khấu, vì sao thinh lặng là ngôn ngữ của thánh đường, vì sao mọi ghi hình trong khuôn viên cần xin phép.
Bảo vệ nơi thánh không phải là chống lại ai, mà là bảo vệ một khí quyển cho con người gặp được Thiên Chúa và gặp lại chính mình.
Cũng nên nói với nhau về sự tiết độ trên mạng. Khi một thông tin nóng xuất hiện, thái độ Công giáo không phải là lao vào bình luận để hạ nhục; càng không phải là dựng nên thần học “nhân quả” rẻ tiền. Thái độ đúng là kiểm chứng, đọc chậm, nói ít, và nếu cần, góp một tiếng nói công bằng để chặn lại làn sóng vu cáo hay mạ lị.
Còn với những lời quảng cáo làm giàu, làm đẹp, làm thon gọn “thần tốc”, người tín hữu càng phải tỉnh táo: đằng sau “hiệu quả tức thì” thường là cái giá đạo đức và sức khoẻ phải trả. Một cú click mua hàng cũng là một chọn lựa luân lý.
Kết lại, không ai vui khi một người bị tạm giam; càng không ai có quyền buộc Thiên Chúa vào ghế bị cáo chỉ vì ta cần một lý do để hả dạ. Nếu có điều gì nên mong, thì là mong sự thật được sáng tỏ, công lý được thực thi, người sai biết sửa, người phán xét biết dừng.
Thiên Chúa không là kẻ ghi sổ oán hờn; Người là Cha giàu lòng xót thương, luôn mở một lối trở về cho bất cứ ai sẵn lòng đi. Xin đừng nhân danh đức tin để kết án người khác; hãy dùng đức tin để cư xử có lòng thương xót, có lý trí và có trách nhiệm.
Về mặt thông tin, cho đến thời điểm hiện tại, Ngân 98—người điều hành Công ty TNHH TM-DV ZuBu và Hộ kinh doanh ZuBu shop—đã bị Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP.HCM bắt tạm giam ngày 13/10 để điều tra tội sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm theo Điều 193 Bộ luật Hình sự.
Cơ quan điều tra cáo buộc cô là người chủ mưu điều hành toàn bộ hoạt động sản xuất-kinh doanh: hợp tác nhà máy gia công các dòng Super Detox X3, X7, X1000; lợi dụng hình thức “hàng tặng kèm” để tuồn “viên rau củ Collagen” không có hồ sơ công bố; đóng gói dán nhãn đồng thương hiệu và bán trọn bộ như liệu trình.
Hàng hoá được vận chuyển vào TP.HCM, phân phối qua mạng xã hội và tổng đài; tiền bán chuyển qua nhiều tài khoản trước khi quy tụ về tài khoản cá nhân; doanh thu giai đoạn 2023–2024 bị nghi lên tới hàng trăm tỷ đồng.
Kết quả giám định cho thấy một số mẫu không đạt chất lượng, có mẫu chứa chất cấm như sibutramin và phenolphthalein, tiềm ẩn nguy cơ đối với sức khoẻ người dùng. Nhà chức trách đang mở rộng điều tra để làm rõ vai trò các cá nhân liên quan; mọi kết luận sau cùng thuộc về cơ quan tố tụng theo trình tự pháp luật.
✍️ Bạn có ý kiến hoặc lập luận với bài viết, vui lòng bình luận tại đây: Tin Công Giáo 24h